Khấu trừ 10% thuế TNCN là nghĩa vụ quan trọng mà tổ chức, cá nhân trả thu nhập phải thực hiện trước khi chi trả cho người nhận. Từ ngày 01/7/2026, theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP, ngưỡng áp dụng đã được nâng lên 5 triệu đồng/lần. Bài viết này giúp doanh nghiệp và cá nhân nắm rõ khi nào phải khấu trừ, cách tính và những lưu ý quan trọng để tuân thủ đúng pháp luật, hạn chế rủi ro về thuế.

Khấu trừ 10% thuế TNCN là gì?

Khấu trừ thuế thu nhập cá nhân (TNCN) là việc tổ chức hoặc cá nhân trả thu nhập tính và trừ trước số thuế phải nộp vào thu nhập của người nhận trước khi chi trả. Mục đích nhằm đảm bảo thu ngân sách nhà nước kịp thời và giảm gánh nặng kê khai cho cá nhân.

Đối với trường hợp khấu trừ theo tỷ lệ cố định 10%, quy định áp dụng chủ yếu với thu nhập vãng lai của cá nhân cư trú. Đây là khoản thu nhập từ tiền lương, tiền công, tiền thù lao hoặc chi khác mà người nhận không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng dưới 03 tháng.

Theo khoản 2 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, tổ chức trả thu nhập phải khấu trừ 10% trên thu nhập trước khi trả nếu mức chi trả từ 05 triệu đồng/lần trở lên. Trường hợp dưới 05 triệu đồng/lần thì chỉ khấu trừ khi cá nhân có yêu cầu.

Quy định này thay thế ngưỡng cũ 2 triệu đồng/lần tại Thông tư 111/2013/TT-BTC, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho cả doanh nghiệp và người lao động thời vụ, cộng tác viên.

Khấu trừ 10% thuế TNCN là gì?

Xem thêm: Không Phải Nộp Thuế TNCN Có Phải Quyết Toán Không? Hướng Dẫn Chi Tiết 2026

Khấu trừ 10% thuế TNCN khi nào theo quy định mới?

Khấu trừ 10% thuế TNCN khi nào là câu hỏi được nhiều doanh nghiệp quan tâm sau khi Nghị định 253/2026/NĐ-CP có hiệu lực. Cụ thể, tổ chức phải thực hiện khấu trừ trong các trường hợp sau:

• Cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng dưới 03 tháng.
• Mức chi trả thu nhập từ 05 triệu đồng/lần trở lên.
• Bao gồm cả trường hợp trả tiền lương, thu nhập khác cho người lao động đã chấm dứt hợp đồng lao động.

Công văn 10049/NBI-QLDN1 ngày 03/8/2026 của Cục Thuế tỉnh Ninh Bình khẳng định rõ: thời điểm chi trả quyết định phương thức khấu trừ, không phụ thuộc khoản tiền đó tương ứng với thời gian còn hợp đồng hay đã hết. Nếu chi trả sau khi hợp đồng đã chấm dứt và từ 5 triệu đồng/lần trở lên thì áp dụng tỷ lệ 10%.

Ngoài ra, khấu trừ 10% còn áp dụng với một số loại thu nhập khác như:

• Thu nhập từ trúng thưởng (Điều 58 Nghị định 253/2026/NĐ-CP).
• Thu nhập từ nhận thừa kế, quà tặng (Điều 61).
• Khoản phí bảo hiểm tích lũy vượt mức quy định do người sử dụng lao động mua.

Đối với cá nhân không cư trú, thuế suất thường là 20% trên thu nhập chịu thuế từ tiền lương, tiền công tại Việt Nam.

Trường hợp nào được tạm thời không khấu trừ 10%?

Không phải mọi khoản chi trả từ 5 triệu đồng trở lên đều bắt buộc khấu trừ ngay. Cá nhân cư trú chỉ có duy nhất một nguồn thu nhập thuộc diện khấu trừ 10% và ước tính tổng thu nhập chịu thuế trong năm sau khi giảm trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế thì được làm cam kết theo mẫu quy định.

ư

Các trường hợp được tạm thời không khấu trừ 10% thuế TNCN

Điều kiện chính gồm:

• Cá nhân đã đăng ký thuế và có mã số thuế.
• Ước tính tổng thu nhập năm không vượt mức chịu thuế sau giảm trừ (theo Nghị quyết liên quan về mức giảm trừ gia cảnh hiện hành).
• Cam kết chỉ áp dụng cho thu nhập vãng lai không ký hợp đồng hoặc dưới 03 tháng.

Tổ chức trả thu nhập căn cứ cam kết để tạm thời chưa khấu trừ. Tuy nhiên, cuối năm vẫn phải tổng hợp danh sách và báo cáo cơ quan thuế. Cá nhân chịu trách nhiệm về nội dung cam kết; nếu phát hiện gian lận sẽ bị xử lý theo pháp luật quản lý thuế.

Xem thêm: Quy Định Về Kê Khai Thuế Thu Nhập Cá Nhân 2026 - Hướng Dẫn Đầy Đủ Cho Doanh Nghiệp

Cách tính và ví dụ minh họa khấu trừ 10% thuế TNCN

Công thức cơ bản: Số thuế khấu trừ = Thu nhập chi trả × 10%.

Lưu ý: Không trừ các khoản bảo hiểm bắt buộc hay giảm trừ gia cảnh khi áp dụng tỷ lệ 10% tại nguồn. Các khoản này chỉ được xem xét khi quyết toán thuế cuối năm hoặc khi áp dụng biểu thuế lũy tiến.

Ví dụ 1: Công ty chi trả 8.000.000 đồng thù lao cho cộng tác viên không ký hợp đồng lao động. Số thuế khấu trừ = 8.000.000 × 10% = 800.000 đồng. Số tiền thực nhận = 7.200.000 đồng.

Ví dụ 2 (sau chấm dứt hợp đồng): Người lao động nghỉ việc ngày 31/7/2026. Ngày 10/8/2026 công ty trả khoản thưởng bổ sung 6.500.000 đồng. Vì chi trả sau khi hợp đồng đã chấm dứt và trên 5 triệu đồng, công ty phải khấu trừ 650.000 đồng thuế TNCN trước khi thanh toán.

Ví dụ 3: Khoản chi trả 4.200.000 đồng sau nghỉ việc. Dưới ngưỡng 5 triệu và người nhận không yêu cầu khấu trừ thì doanh nghiệp không bắt buộc trừ 10%. Cá nhân tự kê khai nếu tổng thu nhập năm phát sinh nghĩa vụ thuế.

Các khoản được miễn thuế như tiền lương làm thêm giờ, làm đêm trong hạn mức quy định của pháp luật lao động không tính vào thu nhập chịu khấu trừ. Phần vượt mức mới đưa vào tính thuế.

Xem thêm: Miễn Thuế TNCN Tiền Làm Thêm Giờ: Hướng Dẫn Từ Nghị Định 253/2026

Trách nhiệm của tổ chức trả thu nhập

Doanh nghiệp có trách nhiệm:

• Khấu trừ đúng tỷ lệ và đúng thời điểm.
• Kê khai, nộp số thuế đã khấu trừ vào ngân sách nhà nước theo quy định.
• Cấp chứng từ khấu trừ thuế cho cá nhân khi có yêu cầu.
• Lưu trữ hồ sơ đầy đủ để phục vụ kiểm tra, quyết toán.

Từ 01/7/2026, quy định áp dụng thống nhất theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP. Việc quên khấu trừ hoặc khấu trừ sai có thể dẫn đến truy thu, phạt chậm nộp và xử phạt hành chính.

Lưu ý quan trọng khi áp dụng khấu trừ 10% thuế TNCN

• Phân biệt rõ thời điểm chi trả: còn hợp đồng từ 03 tháng trở lên thì dùng biểu thuế lũy tiến; sau chấm dứt hợp đồng thì xét ngưỡng 5 triệu để áp dụng 10%.
• Không nhầm lẫn giữa thu nhập chịu thuế và tổng số tiền chi trả. Chỉ tính trên phần thuộc diện chịu thuế.
• Cá nhân có thu nhập vãng lai bình quân không quá 15 triệu đồng/tháng đã khấu trừ 10% có thể không phải quyết toán nếu không có nhu cầu hoàn thuế.
• Cập nhật thường xuyên các công văn hướng dẫn của cục thuế địa phương để áp dụng đúng thực tế.

Doanh nghiệp nên xây dựng quy trình nội bộ kiểm soát chi trả thu nhập vãng lai, đặc biệt với lao động thời vụ, cộng tác viên và khoản thanh toán sau nghỉ việc. Việc tuân thủ đúng giúp tránh rủi ro pháp lý và duy trì quan hệ tốt với người lao động.

Xem thêm: Điều kiện miễn thuế TNCN đối với tiền lương làm thêm giờ 2026

Kết luận

Khấu trừ 10% thuế TNCN là quy định bắt buộc đối với nhiều trường hợp thu nhập vãng lai theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP. Từ 01/7/2026, ngưỡng được nâng lên 5 triệu đồng/lần, bao gồm cả khoản chi trả sau khi chấm dứt hợp đồng lao động. Doanh nghiệp cần xác định đúng thời điểm và bản chất khoản chi để thực hiện chính xác.

Nếu quý doanh nghiệp còn vướng mắc về cách áp dụng khấu trừ 10% thuế TNCN hoặc cần hỗ trợ kê khai, quyết toán thuế TNCN, hãy liên hệ ngay với đội ngũ kế toán Ngọc Vân để được tư vấn chuyên sâu, đảm bảo tuân thủ pháp luật và tối ưu chi phí.

• Hotline: 0941 233 469 | Hotline/ Zalo: 0789 368 883
• Email: ttv@vnyuyun.com
• Website: vnyuyun.com
• Fanpage: Kế Toán Thuế Ngọc Vân
• Địa chỉ:
  • Tầng 6, Số 2 Ngõ 18, Nguyễn Cơ Thạch, Từ Liêm, Hà Nội.
  • Tầng 3, Số 69 Nguyễn Tất Tố, Phường Lê Chân, Hải Phòng
  •  Số 88, Đường 20/8, Phường Hà Giang 1, Tỉnh Tuyên Quang